အခုေတာ့ (၅) ႏွစ္ေအာက္ကေလးငယ္ေတြမွာ ျပင္းထန္တဲ့ ဦးေႏွာက္အေျမႇးေရာင္ေရာဂါနဲ႔ ျပင္းထန္တဲ့ ႏူမိုးနီးယားေရာဂါေတြကို ျဖစ္ေစတဲ့ Haemophilus type-b (Hib) (ေဟမိုဖီးလပ္စ္-အင္ဖလူရင္ဇာ ဘီ) အမ်ဳိးအစား ဗက္တီးရီးယားပိုးကိုပါ ကာကြယ္ႏိုင္တဲ့ Penta Valent Vaccine ကို ထိုးေပးပါေတာ့မယ္။
Penta Valent Vaccine ဟာ ေရာဂါ (၅) မ်ဳိးကုိ တစ္ႀကိမ္တည္း ထုိးႏွံကာကြယ္ႏုိင္တဲ့ ကာကြယ္ေဆးအသစ္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေဆးသစ္ဟာ ဆုံဆုိ႔နာ၊ ၾကက္ညႇာ-ေခ်ာင္းဆုိးေရာဂါ၊ ေမးခုိင္ေရာဂါ၊ အသည္းေရာင္ အသားဝါ (ဘီ) နဲ႔ ေဟမုိဖီးလပ္စ္-ဦးေႏွာက္ အေျမႇးေရာင္ေရာဂါႏွင့္ ေဟမုိဖီးလပ္စ္-အဆုတ္ေရာင္ေရာဂါေတြကိုပါ ကာကြယ္ႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အရင္က ေရာဂါ (၇) မ်ဳိးအတြက္ ကာကြယ္ေဆးကုိသာ ထုိးႏွံႏုိင္ခဲ့ရာကေန ယခု ေရာဂါ (၈) မ်ဳိးကို ႀကိဳတင္ ကာကြယ္ေပးႏုိင္ေတာ့မွာပါ။
ခက္တာက တစ္ႀကိမ္ထုိးႏွံ႐ုံနဲ႔ ကာကြယ္ေဆး (၅) မ်ဳိးပါတဲ့ Penta Valent Vaccine ကုိ တစ္ကမၻာလုံးမွာ သုံးစြဲေတာ့မွာမို႔ ကာကြယ္ေဆးထုတ္တဲ့ ကုမၸဏီေတြက Penta Valent Vaccine မ်ားကုိဘဲ ထုတ္လာၾကျပီး၊ DPT ဆုံဆုိ႔နာ၊ ၾကက္ညႇာ၊ ေမးခုိင္ေရာဂါကာကြယ္ေဆး နဲ႔ Hepatitis B အသည္းေရာင္ အသားဝါ (ဘီ) ကာကြယ္ေဆး တစ္မ်ဳိးခ်င္းကုိ မထုတ္လုပ္ၾကေတာ့ဘူး။ ၾကားကာလမွာနဲ႔ ေဆးသစ္လဲ မဝယ္ႏိုင္ခင္မွာ အရင္ေဆးေတြရဘို႔ အခက္အခဲေတြ ၾကံဳလာရေတာ့တယ္။ အရင္ထိုးေပးထားတဲ့ ကေလးေတြကို ေဆးပါတ္လည္ေအာင္ ထိုး-ေကြ်းစရာလိုတယ္။ မဖြံ႔ျဖိဳးေသးတဲ့ႏိုင္ငံေတြအတြက္ ႏိုင္ငံတကာ အကူအညီေတြ လက္ထဲေရာက္ေအာင္ လုပ္ရအံုးမယ္။
WHO ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႔ၾကီးက ASEAN အဖြဲ႕ဝင္ႏုိင္ငံေတြမွာ ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္ကုိ ပုံမွန္ ကာကြယ္ေဆးထုိး လုပ္ငန္းမ်ား အရွိန္အဟုန္ျမႇင့္ေဆာင္ရြက္ေရးႏွစ္ Intensification of Routine Immunization Year အျဖစ္ သတ္မွတ္ ေရးဆြဲေဆာင္ရြက္ေနတဲ့အထဲမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံကလည္း ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္။
ဖြံ႔ျဖိဳးဆဲႏိုင္ငံေတြမွာ အမ်ားဆံုး ထိုးေလ့ရွိတဲ့ ကာကြယ္ေဆးထိုးဇယား
• BCG At birth (တီဘီ) ကာကြယ္ေဆး၊ ေမြးေမြးခ်င္း၊
• DTP 2, 4, 6 months (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္) ကာကြယ္ေဆး၊ ၂-၄-၆ လ၊
• HB 2, 4, 6 months (ဘီ) ပိုး ကာကြယ္ေဆး၊ ၂-၄-၆ လ၊
• HIB 2, 4, 6 months (ဟီမိုဖီးလပ္စ္-ဘီ-ပိုး) ကာကြယ္ေဆး၊ ၂-၄-၆ လ၊
• Pentavalent (DTP+HB+BiB) (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္ + (ဘီ) ပိုး + (ဟီမိုဖီးလပ္စ္-ဘီ) ပိုး ကာကြယ္ေဆး၊ 2, 4, 6 months ၂-၄-၆ လ၊
• OPV 2, 4, 6 months ၂-၄-၆ လ၊ သူငယ္နာ-အေၾကာေသ ကာကြယ္ေဆး၊ ၂-၄-၆ လ၊
• Measles 9 months ဝက္သက္ ကာကြယ္ေဆး၊ ၉ လ၊
• MMR 12 months (ဝက္သက္ + ဂ်ာမန္-ဝက္သက္ + ပသိေရာင္) ကာကြယ္ေဆး၊ ၁၂ လ။
Immunization Profile - Myanmar WHO website ျမန္မာႏိုင္ငံ ကာကြယ္ေဆးထိုးျခင္း (လက္ရွိ)
• HepB birth; 6, 10, 14 weeks (ဘီ) ပိုး ကာကြယ္ေဆး = ေမြးကာစ-၆-၁ဝ-၁၄ ပါတ္၊
• BCG 6 weeks တီဘီ ကာကြယ္ေဆး = ၆ ပါတ္၊
• DTwP 6, 10, 14 weeks ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္ = ၆-၁ဝ-၁၄ ပါတ္၊
• OPV 6, 10, 14 weeks ပိုလီယို ကာကြယ္ေဆး = ၆-၁ဝ-၁၄ ပါတ္၊
• Measles 9, 18 months ဝက္သက္ ကာကြယ္ေဆး (၂ဝဝ၇ မွစသည္) = ၉-၁၈ လ၊
• TT 1st contact pregnancy; +4 weeks ေမးခိုင္ ကာကြယ္ေဆး = ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ပဌမအၾကိမ္လာစဥ္ တခါႏွင့္ ၄ ပါတ္ျခာတခါ၊
Dr. တင့္ေဆြ
၆-၂-၂ဝ၁၂
