က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာ အတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္ သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာ ေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook Comment မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

• (ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/ အသက္ (၁၈) ႏွစ္ျပည့္မွဖတ္ပါ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္

Monday, March 19, 2012

Skin Hazards အေရျပားကို ဒုကၡေပးတာေတြ

• Sunburn ေနေလာင္ျခင္း
အနာသက္သာေဆးေသာက္ပါ။ အေအးတင္ပါ။ Hydrocortisone (ေကာ္တီဇုမ္း) ေဆးနဲ႔ Moisturizing creams (ခရင္မ္) လိမ္းပါ။ Aloe ရွားေစာင္းပင္ ကလဲ အသံုးက်တယ္။ အျပင္ထြက္ရင္ Sunscreen SPF 30 နဲ႔အထက္သံုးပါ။

• Heat Rash အပူေလာင္ျခင္း
ေခြ်းထြက္လမ္းေတြ ပိတ္ကုန္မယ္။ အေအးတင္ပါ။ ေရေအးခ်ိဳးပါ။ တခ်ိဳ႕ကို Calamine lotion နဲ႔ Hydrocortisone cream ေဆးေတြေပးမယ္။

• Stingrays ငါးလက္ထံု
အျမီးနဲ႔ထိရင္ ရွမယ္၊ အနာျဖစ္မယ္။ အဆိပ္ပါတယ္။ အရမ္းနာမယ္။ ေသြးထြက္မယ္။ အန္မယ္။ ခ်မ္းမယ္။ မလႈတ္ရွားႏိုင္ဘဲ ေလျဖတ္သလိုျဖစ္မယ္။ တခ်ိဳ႕ ေသႏိုင္တယ္။ ခ်က္ခ်င္းေဆးကုပါ။ ေရေႏြးနဲ႔ေဆး၊ ပြတ္တိုက္ျပီး အနာကိုေဆးပါ။ ေသြးထြက္ရင္ ဖိေပးထားပါ။

• Jellyfish ေရခူ
အဆိပ္ပါတယ္။ အေတာ္နာမယ္။ အနီျပင္ထြက္မယ္။ အန္မယ္။ ၾကြက္သားေတြတံုလာမယ္။ အသက္ကိုစိုးရိမ္ရတဲ့အထိ ဆိုးတတ္တယ္။ အသက္ရွဴရခက္လာမယ္။ သတိလစ္မယ္။ (ဗနီဂါ) လိမ္းပါ။

• Poisonous Ivy, Oak, and Sumac
ေပါင္းပင္-ျမက္ပင္ေတြက အဆိပ္ေၾကာင့္ အနီျပင္ထြက္ျပီး ေရာင္မယ္။ အေတာ္ၾကီးယားတယ္။ အပူဖူးေပါက္မယ္။ နီေနတာက ၂-၃ ပါတ္အထိ ၾကာႏိုင္တယ္။ Calamine lotion Caladryl, Anti-Itch Lotion နဲ႔ Antihistamine ေတြျဖစ္တဲ့ (Antisan cream, Dermodrin Ointment, Benadryl Cream) ေတြသံုးပါ။ မရရင္ Cortisone (ေကာ္တီဇုန္း) ေဆးေတြျဖစ္တဲ့ Aclovate, Acticort, Aeroseb-Dex, Aeroseb-HC, Ala-Cort, Ala-Scalp HP, Allercort, Alphaderm, Bactine, Beta-HC, CaldeCORT Anti-Itch, CaldeCORT Light, Carmol-HC, Cetacort, Cloderm, Cortaid, Cort-Dome, Cortef Feminine Itch, Corticaine, Cortifair, Cortril, Decaderm, Decadron, Decaspray, Delacort, DermiCort, Dermtex HC, DesOwen, Epifoam, FoilleCort, Gly-Cort, Gynecort, Hi-Cor, Hydro-Tex, Hytone, LactiCare-HC, Lanacort, Lemoderm, Maximum Strength Cortaid, MyCort, Nutracort, Pharma-Cort, Rederm, Rhulicort, S-T Cort, Synacort, Texacort, Tridesilon ေတြသံုးရတယ္။ (ဗက္တီးရီးယား) ထပ္ဝင္ရင္ Antibiotics ပိုးေသေဆးပါ ေပးရတယ္။

• Ticks မႊား
ဒီအေကာင္ေလးေတြက တခါတေလ Lyme disease နဲ႔ Rocky Mountain spotted fever ေရာဂါေတြကို သယ္ပို႔ေပးတယ္။ အကိုက္ခံရရင္လဲ ဒုကၡေပးတယ္။ (အလာဂ်ီ) ရေစႏိုင္တယ္။ ျမက္ေတာထဲသြားရင္ လံုလံုျခံဳျခံဳ ဝတ္ဆင္ပါ။ Tick repellant လိမ္းပါ။ Calamine lotion Caladryl, Anti-Itch Lotion လိမ္းပါ။ Antihistamine (အင္တီ-ဟစ္တမင္း) ေဆးေတြေသာက္ပါ။

• Bee Stings ပ်ား
တခ်ိဳ႕ပ်ားကိုက္တာ နဲနဲခံရေပမဲ့ တခ်ိဳ႕ကဆိုးတယ္။ ေဆးရံုတက္ရတဲ့အထိ ဆိုးတတ္တယ္။ ေရာင္မယ္။ နာမယ္။ ယားမယ္။ အင္ျပင္ေတြထမယ္။ (ေရွာ့ခ္) ရသလိုျဖစ္ႏိုင္တယ္။ Epinephrine injection 0.3 ml S/C ထိုးေဆးလိုမယ္။ ကိုက္တဲ့ေနရာက အဆိပ္ကို ထုတ္ႏိုင္ရင္ထုတ္ပါ။ ေရခဲတင္ပါ။ Antihistamine ေဆးေသာက္ပါ။ Benadryl, Chlor-Trimeton (Chlorphenirimine), Cetirizine hydrochloride (Zyrtec) နဲ႔ Claritin စတာေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။

• Chiggers ကမ်ဥ္းေကာင္ (ကမ်ဥ္းနီ)
ျမက္ပင္-ေပါင္းပင္ေတြထဲမွာေနတယ္။ အကိုက္ခံရရင္ မနာဘူး။ ေနာက္ရက္ေတြမွာ ကိုက္ထားတာက ကြာက်ခ်ိန္မွာ ယားျပီး နီလာမယ္။ Calamine lotion Caladryl, Anti-Itch Lotion လိမ္းပါ။ Antihistamine (အင္တီ-ဟစ္တမင္း) ေဆးေတြေသာက္ပါ။

• Snake Bites ေျမြ
အဆိပ္ရွိတဲ့အေကာင္နဲ႔ အဆိပ္မရွိတဲ့အေကာင္ေတြ ရွိတယ္။ ျပန္မာျပည္အလည္ပိုင္းမွာ ေသေစတဲ့အထိဆိုးတဲ့ ေျမြေပြးနဲ႔ ေျမြေဟာက္ ၂ မ်ိဳးသာ ဆိုးတယ္။ ေျမြဆိပ္ေျဖကို ေဆးခ်က္ခ်င္းထိုးရမယ္။ သူမ်ားႏိုင္ငံေတြမွာ Coral snake, Rattlesnake, Water moccasin, Copperhead ေျမြေတြက အဆိပ္ရွိတယ္။ က်န္တဲ့ေျမြကိုက္ရင္ မစိုးရိမ္ရဘူး။ အဆိပ္မရွိဘူး ေျပာေပမဲ့ အကိုက္ခံရရင္ ပူျပီးနာတယ္။ ေရာင္မယ္။ အားယုတ္မယ္။ အသက္ရွဴရခက္မယ္။ ႏွလံုးခုန္ မမွန္ျဖစ္မယ္။ Pythons နဲ႔ Boa ေျမြအေကာင္ၾကီးေတြ ကိုက္ရင္ ကိုက္တဲ့ေနရာမွာ အနာၾကီးေတြ ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ အဆစ္၊ အရိုး၊ ၾကြက္သားေတြကို ထိခိုက္မယ္။

• Black Widow Spiders ပင့္ကူနက္
စူးရွျပီး နာမယ္။ အမေကာင္က ပိုဆိုးတယ္။ တခ်ိဳ႕အေကာင္ကိုက္တာ မနာဘူး။ ၾကြက္သားေတြနာမယ္။ ပ်ိဳ႕-အန္မယ္။ တက္မယ္။ BP ေသြးဖိအား တက္မယ္။ အနာသက္သာေဆးနဲ႔ Benzodiazepine ေပးတယ္။ Calcium gluconate IV ထိုးတာလဲ လုပ္တယ္။

• Brown Recluse Spiders ပင့္ကူညိဳ
အဆိပ္ျပင္းတယ္။ ကိုက္တံုးက မနာေပမဲ့ အနာျဖစ္လာမယ္။ အနာသက္သာေဆးနဲ႔ Benzodiazepine ေပးတယ္။

• Mosquito Bites ျခင္
သုေတသန လုပ္တာေတြဟာ ျခင္ရွားတဲ့ဆီကမို႔ ျခင္က အေႏွာင့္အယွက္မျဖစ္လွပါလို႔ ေရးတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ အေတာ္ၾကီးကို ဒုကၡေပးပါတယ္။ အကိုက္ခံရတာေရာ မကိုက္ခင္ တဝီဝီျမန္သံေရာက စိတ္ကိုပါ အေႏွာင့္အယွက္ အၾကီးအက်ယ္ ေပးပါတယ္။ ငွက္ဖ်ား၊ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေတြကို သူတို႔ဆီမွာ ရွားပါးေရာဂါမို႔ ထည့္ေတာင္ မေရးၾကပါ။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ဆီမွာ ေသၾကရတာ ျခင္ေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္။ သူမ်ားဆီမွာေတာ့ West Nile virus ေရာဂါကိုသာ စာဖြဲ႔တယ္။ Insect repellent လိမ္းေဆးသံုးၾကတာ မ်ားတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ဆီမွာ ျခင္ေထာင္ေလာက္ အားမကိုးႏိုင္ပါ။ ျခင္ကိုက္ခံရရင္ ယားတာ။ နာတာအတြက္ Calamine lotion Caladryl, Anti-Itch Lotion လိမ္းေဆးေတြ နဲ႔ Antihistamine (Antisan cream), Dermodrin Ointment, Benadryl Cream) ေသာက္ေဆးေတြ သံုးရတယ္။ ပရုပ္ဆီကလဲ အဆင္ေျပသူေတြမွာ အေတာ္ အသံုးဝင္ပါတယ္။

Dr. တင့္ေဆြ
၁၉-၃-၂ဝ၁၂