က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာ အတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္ သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာ ေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook Comment မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

• (ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/ အသက္ (၁၈) ႏွစ္ျပည့္မွဖတ္ပါ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္

Thursday, June 28, 2012

Ear Infections (2) နားပိုးဝင္ျခင္း (၂)

အလြန္အျဖစ္မ်ားတယ္။ အထူးသျဖင့္ ကေလးေတြ ႏွာရည္ယိုရာကေန သိပ္ျဖစ္တတ္တယ္။ ကေလး အေအးမိသူထဲက ၆၁% မွာ နားပါ ေရာင္တယ္လို႔ ေလ့လာမႈတခုက ဆိုတယ္။ နားေရာင္ေနတာေသျခာေအာင္ နားကို ဆရာဝန္ကေန Otoscope ကရိယာနဲ႔ ၾကည့္မယ္။

Inside Your Ear နားထဲမွာ
Eustachian tube နားျပြန္ရွိတယ္။ သူက Middle ear နားအလည္ပိုင္းနဲ႔ Throat လည္ေခ်ာင္း (အာေခါင္) ကို ဆက္ေပးထားတယ္။ ျပြန္မွာ ႏွာေခါင္းထဲ၊ လည္ေခ်ာင္းထဲမွာလိုမ်ိဳး Mucus အခြ်ဲရွိတယ္။ ဒါရွိေနလို႔ နားအလည္ပိုင္းကေန အရည္ရွိရင္ ထုတ္ေပးႏိုင္တယ္။ နားထဲက ဖိအားကိုလည္း ထိန္းေပးတယ္။

Eardrum နားစည္ ေကာင္းေနဘို႔က အေရးၾကီးတယ္။
ၾကည့္လိုက္ရင္ ေကာင္းေနတဲ့ နားစည္က ၾကည္လင္ေနရတယ္။ ပန္းေရာင္နဲ႔ မီးခိုးေရာင္ ေရာေနသလို ရွိရတယ္။ ပိုးဝင္ထားတာဆိုရင္ နီျပီး ေရာင္ေနမယ္။ Colds အေအးမိတာ၊ Flu တုပ္ေကြးမိတာ နဲ႔ Allergies (အလာဂ်ီ) ရတာေတြကေန နားျပြန္ကို ထိခိုက္ေစျပီး ေရာင္လာေစတယ္။

Fluid in the Ear နားထဲအရည္ဝင္ျခင္း
Eustachian tube နားျပြန္မွာ လာပိတ္ရင္ အလည္နားထဲ အရည္ေတြ ေအာင္းေနေတာ့မယ္။ ဗက္တီးရီးယားေတြ ဗိုင္ရပ္ေတြ ေပါက္ပြါး မ်ားျပားလာလိမ့္မယ္။ ေရာဂါရလာမယ္။ Pneumatic Otoscope ကရိယာနဲ႔ ေလနဲနဲသြင္းၾကည့္ရင္ လႈတ္လာရမဲ့ နားစည္က အထဲမွာ အရည္ရွိေနရင္ မလႈတ္ႏိုင္ေတာ့ဘူး။

Ruptured Eardrum နားစည္ေပါက္ျခင္း
အရည္ေတြမ်ားလာရင္ ဖိအားမ်ားလာမယ္။ ၾကာေတာ့ နားစည္ေပါက္သြားမယ္။ Ruptured eardrum ျဖစ္ေနရင္ အျဖဴ၊ အဝါ၊ အညိဳ အရည္ထြက္လာမယ္။ နာတာကသက္သာလာမယ္။ သူ႔ဖါသူ ၂-၃ ပါတ္ေနရင္ ျပန္ပိတ္ႏိုင္တယ္။ ခဏခဏ ေပါက္တာ ျဖစ္ရင္ေတာ့ နားအၾကားကိုပါ ရာသက္ပန္ ထိခိုက္ေစမယ္။

Ear Infection Symptoms ကေလးငယ္ေလးေတြမွာျဖစ္ရင္ သိဘို႔ခက္တတ္တယ္။ မအိပ္ႏိုင္၊ မစားႏိုင္၊ အငိုမတိတ္ႏိုင္တာ ဆိုရင္ ဆရာဝန္ျပပါ။ Ear Infection Symptoms နားပိုးဝင္ျခင္း လကၡဏာေတြကေတာ့ -
• Piercing pain နားကို ထိုးေဖါက္သလို နာမယ္။ လွဲလိုက္ရင္ ပိုနာမယ္။ အိပ္ေရးပ်က္မယ္။
• Trouble hearing နားအၾကားကို ထိခိုက္မယ္။
• Fever ကိုယ္ပူမယ္။ Fluid drainage from ears နားထဲက အရည္ထြက္မယ္။
• Dizziness ေခါင္းမူးမယ္။ Congestion နီရဲေနတာျမင္ရမယ္။

Home Care for Ear Infections အိမ္မွာ လုပ္ႏိုင္တာေတြ ရွိတယ္။ Warm washcloth အပူကပ္ေပးပါ။ Ear drops နားခပ္ေဆးလိုမယ္။ Painkillers အနာသက္သာေဆးတမ်ိဳးမ်ိဳး လိုမယ္။ ဥပမာ Ibuprofen နဲ႔ Acetaminophen ေဆးေတြ။

Complications of Ear infections ဘာဆက္ျဖစ္လာႏိုင္သလဲ
• Scarring of the eardrum with hearing loss နားစည္ အမာရြတ္ျဖစ္မယ္။ အၾကားထိခိုက္မယ္။ Speech and language developmental problems စကားေျပာ ေနာက္က်မယ္။ Meningitis ဦးေႏွာက္ေျမွးေရာင္မယ္။

Ear Tubes နားထဲ ပိုက္ထည့္ေပးျခင္း
Recurrent ear infections or fluid က ေတာ္ေတာ္နဲ႔ မေပ်ာက္ရင္ ကေလး စကားေျပာတာ ေႏွးေစမယ္။ Eardrum ကို Tubes ပိုက္ကေလး တပ္ထားေပးႏိုင္တယ္။ Middle ear အလည္နားထဲက အရည္ကို ထုတ္ေပးေနလို႔ သက္သာေစမယ္။ ၈-၁၈ လအထိ ထည့္ထားတတ္တယ္။ သူ႔ဖါသူ ထြက္က်လာတတ္တယ္။

Surgery to Remove the Adenoids တက္ေစ့ေတြေရာင္ရင္ ခြဲထုတ္ႏိုင္တယ္။
Adenoids ေတြဆိုတာ လည္ေခ်ာင္း ေနာက္ပိုင္းမွာရွိတဲ့ Glands (ဂလင္း) ေတြ ျဖစ္တယ္။ ဒါေတြေရာင္လာရင္ Eustachian tubes ကို ထိခိုက္ေစမယ္။ Adenoidectomy ခြဲထုတ္သင့္တယ္။

Preventing Ear Infections ဘယ္လို ကာကြယ္မလဲ
Common cold ကေန အမ်ားဆံုးျဖစ္ရတယ္။ အေအးမမိေအာင္ေနပါ။ လက္ခဏခဏေဆးပါ။ ကေလးကို ကာကြယ္ေဆးေတြ စနစ္တက်ထိုးပါ။
အေအးမိတာလိုဘဲ Allergies (အလာဂ်ီ) ကေန နားပိုးဝင္ႏိုင္တယ္။

Swimmer’s Ear ေရကူးသူေတြနား
ေရကူးေနရင္းယင္း ေရျဖစ္ျဖစ္၊ အမႈံ-အမိႈက္ျဖစ္ျဖစ္ နားထဲဝင္ျပီး ျပန္မထြက္ရင္ ဗက္တီးရီးယားေတြ ေပါက္ပြါးေစႏိုင္တယ္။ နားအျပင္ပိုင္းမွာ နာတာ၊ ေရာင္တာ၊ ယားတာေတြျဖစ္လာမယ္။ ေရကူးတာက မဟုတ္ဘဲ တျခား အေျခအေနေတြကေနလဲ အဲလိုျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ နားသန္႔ရွင္းေပးရင္ ထိခိုက္ရာကေနလဲ ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ Medicated ear drops နားေဆးခပ္ပါ၊ နားကို ေျခာက္ေသြ႔ေအာင္ထားပါ။

Ear infections ဝင္တဲ့ ကေလး ၅ ေယာက္မွာ ၁ ေယာက္သာလိုတယ္။ က်န္ ၄ ေယာက္မွာ ၄၈ နာရီ ေနရင္ ေကာင္းသြားႏိုင္တယ္။ ကေလးရ့ဲကိုယ္ခံစနစ္ကေန ေကာင္းေအာင္ လုပ္ေပးတယ္။ Bacterial ear infection အတြက္ ပဋိဇီဝေဆးေတြက အသံုးက်တယ္။ Virus ေၾကာင့္ျဖစ္ရင္ အသံုးမဝင္ဘူး။

Antibiotics for Ear Infections နားပိုးဝင္ရင္ ဘယ္လို ပဋိဇီဝေဆးေတြသံုးႏိုင္သလဲ
1. Penicillins
a. Amoxicillin
b. Augmentin
2. Sulfonamides
a. Bactrim and Septra
b. Gantrisin
3. Cephalosporins
a. Cefdinir (Third generation oral cephalosporin)
b. Cefixime (Suprax)
c. Cefpodoxime = Vantin (Third generation cephalosporin)
d. Ceftriaxone (Third generation cephalosporin)
e. Cefuroxime = Ceftin (Second generation parenteral cephalosporin)
f. Cefzil (Cefprozil)
g. Lorabid = Loracarbef (Second-generation cephalosporin antibiotics)
4. Erythromycins
5. Clarithromycin (Macrolide antibiotic)
6. Azithromycin
7. Combination Antibiotics for Ear Infections
a. Pediazole (Erythromycin + Sulfisoxazole)

• Ear infections (1) နားပိုးဝင္ျခင္း (၁) http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/04/ear-infection.html
• Ear Infections (2) နားပိုးဝင္ျခင္း (၂) http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2012/06/ear-infections.html
• Earache နားကိုက္ရင္ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/11/earache.html
• Perforated eardrum နားစည္ေပါက္ျခင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/04/perforated-eardrum.html

Dr. တင့္ေဆြ
၂၈-၆-၂ဝ၁၂